Regulamin cmentarza katolickiego Parafii Rzymskokatolickiej pw..SW Rocha w Jazgarzewie.

Regulamin cmentarza katolickiego Parafii Rzymskokatolickiej pw..SW Rocha w Jazgarzewie.

1. Cmentarz jest świętym miejscem grzebania i spoczynku osób zmarłych oraz modlitwy; jest też miejscem zadumy nad życiem i wiecznością, dlatego Kościół otacza go szczególną troską. Miejscu temu należy się cześć religijna i poszanowanie.

2. Celem zapewnienia należnej czci zmarłym i zachowania powagi miejsca oraz dla zapewnienia porządku i utrzymania właściwego stanu estetycznego powierza się ten Cmentarz wraz z jego urządzeniami szczególnej trosce przebywających na jego terenie, zgodnie z postanowieniami niniejszego regulaminu.

3. Na podstawie Kodeksu Prawa Kanonicznego oraz art.2 iart.45 ust. l Ustawy zdnia17 maja1989 r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej(Dz.U. Nr29, poz.1542 z późn. zm.) w związku zart.8 ust.3, art.23 iart.24 Konkordatu miedzy Stolicą Apostolską i Rzeczypospolitą Polską z 28 lipca1993 r.(Dz.U. Nr51, poz.318) stanowi się, co następuje.§1Katolicki Cmentarz Grzebalny, zwany dalej Cmentarzem, jest własnością Rzymskokatolickiej Parafii pw. Św Rocha w Jazgarzewie , ul. Główna 2 05-502 Piaseczno , zwanej dalej Parafią.§21. Zarząd nad Cmentarzem sprawuje Proboszcz Parafii.

Dokumentację Cmentarza i sprawy związane z pochówkiem prowadzi w Kancelarii Parafialnej Proboszcz

Wszelkie sprawy związane z Cmentarzem załatwiane są w Kancelarii Parafialnej. Kancelaria czynna jest w poniedziałki ,środy i piątki w godzinach 15.00 do 17.30 , telefon 602-108-026. W wakacje i ferie zimowe godziny urzędowania mogą ulec zmianie.§3Cmentarz jest otwarty codziennie w okresie od 1 kwietnia do30 września odgodziny7.00 dogodziny20.00, w pozostałych miesiącach od godziny 8.00 dozmroku.§41.

Podczas liturgii pogrzebowej obowiązuje zakaz otwierania trumny (zob. Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie postępowania ze zwłokami i szczątkami ludzkimi zdnia7 grudnia2001 roku,§6 pkt1).2. Zarząd Cmentarza troszczy się o utrzymanie czystości i porządku na terenie cmentarza.3. Obowiązek utrzymania grobu i jego otoczenia w czystości i porządku spoczywa na osobie dysponującej grobem.4. Posegregowane śmieci i odpady składane są dopojemników.5. Zarząd Cmentarza nie ubezpiecza grobów od jakichkolwiek zniszczeń.

6. Obowiązek indywidualnego ubezpieczenia grobu spoczywa na dysponencie grobu.7. Zarząd Cmentarza nie odpowiada za uszkodzenia grobów, powstałe wskutek klęsk żywiołowych, czynników atmosferycznych, kradzieży i aktów wandalizmu oraz zarzeczy pozostawione bez nadzoru, a także za szkody niewynikające zza niedbania lub zaniechania Parafii.8. Przebywanie na cmentarzu w czasie występowania niekorzystnych zjawisk atmosferycznych, jak: wichura, burza, gołoledź, śnieżyca itp. wymaga zachowania szczególnej ostrożności.

9. Cmentarz wyposażony jest w punkty czerpania wody. Woda z ujęć na terenie Cmentarza nie nadaje się do spożycia i może być używana jedynie do podlewania roślin oraz do innych celów gospodarczych.§5Każdy grób powinien być czytelnie oznakowany, posiadać umieszczoną w widocznym miejscu informację z imieniem i nazwiskiem osoby zmarłej i datą jej zgonu.

§61. Na terenie Cmentarza zakazuje się, bez uprzedniego uzyskania zgody Zarządu Cmentarza, dokonywania jakichkolwiek prac kamieniarskich i budowlanych.

2.Należy uzyskać pisemną zgodę Zarządu Cmentarza na następujące czynności na cmentarzu : a./ pogrzeb;b./ ekshumacja bądź przeniesienie zwłok do innego grobu ;

c. budowa nowego pomnika, katakumby ;d. remont pomnika ;e. kładzenie chodnika; f. sadzenie drzew i krzewów.

3. Prace budowlane i remontowe na cmentarzu należy wykonywać zgodnie z zezwoleniem, które określa ich zakres.4. Zezwolenie na prace budowlane traci swoją moc po upływie sześciu miesięcy od daty jego wydania.

5. W czasie wykonywanych prac na cmentarzu wykonawca powinien mieć ze sobą zezwolenie, do wglądu dla kompetentnej sprawdzającej osoby

§71. Rozpoczęcie prac remontowych i budowlanych można podjąć dopiero po uzgodnieniu ich zakresu i dokładnego terminu z Zarządem Cmentarza.2. Wykonanie prac remontowych i budowlanych nie może zakłócać spokoju i powagi miejsca oraz kolidować z trwającymi ceremoniami pogrzebowymi.3. Prace remontowe mogą odbywać się wyłącznie w dni powszednie odgodziny8.00 do17.00-20, z wyłączeniem dni ustawowo wolnych od pracy i świąt kościelnych. Nie mogą być wykonywane w niedziele i w okresie od 25 października do4 listopada.

4. Prace prowadzone w czasie sprzecznym z punktem3 lub bez zezwolenia Zarządcy uważane są zanielegalne.

5. Prace budowlane i remontowe mogą być wykonywane wyłącznie przez dysponenta grobu albo upoważnione przez niego podmioty gospodarcze na podstawie udzielonego pełnomocnictwa lub umowy.6. Na grobach można ustawiać nagrobki o wymiarach nieprzekraczających granic powierzchni grobu.7. Wykonawca prac jest zobowiązany do naprawienia wszelkich szkód, powstałych w wyniku wykonywania prac.8. Zabrania się przygotowywania, mieszania i składowania zaprawy betonowej bezpośrednio na alejkach cmentarnych, bez zabezpieczeń. Materiały sypkie wolno składować wyłącznie na wyłożonych foliach budowlanych (plandekach). Przygotowywanie zapraw murarskich może odbywać się tylko w specjalnych pojemnikach.9. Nadmiar ziemi, gruzu, pochodzący z prac kamieniarsko-budowlanych musi być wywieziony poza teren Cmentarza przez firmę wykonującą roboty.10. Osoba, która uzyskała zgodę na remont lub rozbiórkę nagrobka, zobowiązana jest wywieźć z Cmentarza pozostały gruz. Należy także uporządkować po remoncie teren wokół grobu.11. Zabrania się wrzucania gruzu i odpadów po robotach kamieniarsko-budowlanych do pojemników ustawionych na cmentarzu lub w bezpośrednim jego sąsiedztwie.12. Zarząd Cmentarza ma prawo kontroli osób, pojazdów, sprzętu oraz przewożonych i przenoszonych materiałów

.§8Naterenie Cmentarza zakazuje się:1. Zakłócania ciszy, porządku i powagi miejsca; 2. Zaśmiecania terenu, w tym wysypywania odpadów poza pojemniki do tego przeznaczone;3. niszczenia zieleni, nagrobków i urządzeń cmentarnych;4. ustawiania ławek, płotów itp. utrudniających komunikację i ruch pieszy;5. sporządzania zabudowy grobu, wykraczającej poza powierzchnię miejsca grobu;6. przemieszczania nagrobków;7. przenoszenia, niszczenia lub zabierania z cmentarza wszelkich elementów jego wystroju;8. przebywania na cmentarzu poza godzinami otwarcia;9. przebywania dzieci w wieku przedszkolnym bez opieki rodziców;10. prowadzenia jakiejkolwiek działalności gospodarczej, zarobkowej i handlowej oraz wszelkich innych czynności naruszających powagę tego miejsca;11. umieszczania reklam, prowadzenia akwizycji i rozkładania wizytówek;12. sadzenia i usuwania drzew i krzewów, zbierania roślin, kwiatów, nasion;13. wypalania śmieci;14. wjazdu pojazdami mechanicznymi na cmentarz bez zezwolenia Zarządu Cmentarza;15. jazdy rowerami i innymi pojazdami jednośladowymi;16. wprowadzania zwierząt;17. palenia tytoniu, picia alkoholu i spożywania środków odurzających;18. przebywania wstanie nietrzeźwym lub budzącym zgorszenie;19. uprawiania żebractwa.

§9Zarząd Cmentarza pobiera ofiary za: a. miejsca pod grób, tzw. placowe (pokładne) ;b. przedłużenie okresu użytkowania grobu ;c. zezwolenie na wykonywanie prac remontowych i budowlanych ;d. korzystanie z kaplicy podczas ceremonii pogrzebowych ;e. korzystanie z cmentarza dla wykonania usług pogrzebowych i cmentarnych;

f. zezwolenie na ekshumację zwłok ;g. dokonanie wpisu o zmianie dysponenta grobowca.§101. Przez wniesienie ofiary za placowe nie nabywa się praw własności opłaconego miejsca, lecz staje się jedynie jego dysponentem naokres20 lat.2. Wysokość ofiar za korzystanie z cmentarza ustala Zarząd Cmentarza.3. Ofiary za placowe wnosi się naokres20 lat (w roku kalendarzowym, w którym wygasa ważność poprzedniej ofiary).4. Po tym czasie, bez wezwania, należy wnieść ponownie stosowne ofiary.5. Ofiary za placowe nie podlegają zwrotowi.6. Osoba podejmująca czynności w zakresie dysponowania grobem winna udokumentować swoje prawo do tego poprzez złożenie niezbędnych dokumentów ioświadczeń.7. Wszelkie konsekwencje prawne, związane ze złożeniem przez dysponenta nieprawdziwych lub niekompletnych dokumentów oraz decyzjami dysponenta naruszającymi dobra osobiste innych osób, ponosi dysponent.8. W przypadku braku dysponenta decyzje dotyczące grobu podejmuje Zarząd Cmentarza.9. Jeżeli po20 latach dysponent grobu nie dokona dalszego przedłużenia rezerwacji przez złożenie ofiary, Zarząd Cmentarza traktuje to jako rezygnację z dalszego użytkowania grobu.10. Osobie, która mimo upływu terminu20 lat nie wniosła ofiary, nie przysługuje roszczenie o przywrócenie posiadania miejsca, oddanego przez Zarząd Cmentarza na grób kogoś innego, pomimo, że grób utrzymywany był w należytym porządku.11. Po wygaśnięciu ofiary za20 lat, miejsce grzebalne przechodzi do dyspozycji Zarządu Cmentarza. Zarząd Cmentarza nie ma obowiązku szukania i powiadamiania dysponenta grobu o terminie wygaśnięcia ofiary 20-letniej.12. W przypadku nieprzedłużenia ofiary nanastępne20 lat za miejsce pod grób, o dalszym przeznaczeniu grobu decyduje Zarząd Cmentarza. Może go użyć do pochowania innej osoby.13. Po wygaśnięciu ofiary20-letniej dysponent miejsca grzebalnego zobowiązany jest do usunięcia wszelkich elementów budowlanych nagrobka lub grobowca. Jeżeli nie zostaną one usunięte wciągu24 miesięcy od dnia wygaśnięcia ofiary, przechodzą do dyspozycji Zarządu Cmentarza bez prawa żądania ich zwrotu lub odszkodowania.14. W przypadku pochowania w istniejącym grobie kolejnego zmarłego pobiera się ofiarę uzupełniającą dopełnych20 lat. 15. Przedłużenie umowy nadalsze20 lat wymaga ponownego uiszczenia ofiary20-letniej.16. Opóźnienie we wniesieniu kolejnej ofiary 20-letniej nie może przekroczyć jednego roku.17. W wypadku niewniesienia w terminie ofiary, za zgodą Zarządu Cmentarza możliwe jest przywrócenie praw dogrobu.18. Jeżeli grób murowany jest opuszczonym zawaliskiem i Zarząd nie ma żadnego kontaktu z rodziną, można go użyć do ponownych pochówków. Szczątki osób zmarłych z takiego grobu są składane do nowo wybudowanego grobowca.19. Zarząd sporządza protokół z czynności związanych z likwidacją grobu.20. Szczątki zwłok wydobyte przykopaniu grobu należy chować w tym samym miejscu, w którym zostały znalezione.

§111. Do dysponowania wolnym miejscem wgrobie uprawnieni są członkowie rodziny zmarłego spoczywającego w tym grobie według podanej kolejności:a. pozostały(a) małżonek(ka);b. krewni zstępni (dzieci, wnuki itd.);c. krewni wstępni (rodzice, dziadkowie itd.);d. krewni boczni do4 stopnia pokrewieństwa ;e. powinowaci wlinii prostej do1 stopnia.2. Z wyżej wymienionych osób według podanej kolejności ustala się tylko jedną osobę, która będzie dysponować prawem dogrobu.3. Posiadanie prawa, o którym mowa wust.1, nie upoważnia do odstępowania miejsca osobom innym niż wymienionym w tym ustępie.4. Prawo do grobu nie podlega przekazaniu na rzecz innych osób z pominięciem kolejności wymienionej wust.1.5. Prawo do grobu nie podlega przepisom odziedziczeniu.6. Każda zmiana dysponenta grobu lub miejsca zarezerwowanego winna być uzgodniona w kancelarii parafialnej i potwierdzona napiśmie.7. Dysponentem nowo wybudowanego grobu jest osoba, która złożyła ofiarę zaplacowe.§121. W sprawie dochowania do istniejącego grobu, decyzję podejmuje Zarząd Cmentarza lub upoważniona przez niego osoba.2. Wniesienie ofiary20-letniej za grób przez osobę niewymienioną w§11 ust.1 nie uprawnia do pochowania w nim zwłok tej osoby lub innej, przez tę osobę wskazaną.§131. Groby oraz place pod groby nie mogą być przedmiotem obrotu prywatnego.

2. W przypadku zrzeczenia się praw do grobu lub placu Zarząd Cmentarza podejmuje decyzję o dalszym przeznaczeniu grobu lub placu.§141. Ekshumacja zwłok i szczątków może być dokonana: a. na umotywowaną prośbę osób uprawnionych do pochowania zwłok–za zezwoleniem inspektora sanitarnego zgodnie zobowiązującymi zasadami ;b. na zarządzenie prokuratora lub sądu; c. na podstawie decyzji właściwego inspektora sanitarnego w razie zajęcia terenu Cmentarza na inny cel.2. Miejsce po ekshumacji pozostaje do dyspozycji Zarządu Cmentarza bez zwrotu ofiary20-letniej.§15Grobowce na wolnym placu winny być wybudowane wciągu12 miesięcy od przydzielenia miejsca. W przypadku przekroczenia tego terminu miejsce przechodzi do ponownej dyspozycji Zarządu Cmentarza, bez zwrotu ofiary20-letniej.

§161. Przyjęcie zwłok do pochowania na Cmentarzu następuje po przedstawieniu wymaganych dokumentów, w tym odpisu karty zgonu.2. W wypadku przyjęcia do pochowania zwłok osoby zmarłej poza granicami kraju, wszelkie dokumenty niezbędne do pochowania, a wystawione w języku innego państwa, winny być przedłożone z wierzytelnym tłumaczeniem na język polski.

§17Ewentualne Skargi i wnioski można również kierować do Zarządcy Cmentarza, którym jest Proboszcz Parafii pw. Św Rocha w Jazgarzewie .§18Wsprawach nieuregulowanych niniejszym regulaminem mają zastosowanie powszechnie obowiązujące przepisy, a w szczególności Ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych.§19Regulamin publikuje się na tablicach ogłoszeniowych Parafii, stronie internetowej parafii i jest do wglądu dla osób zainteresowanych w Kancelarii parafialnej. Pieczęć parafii Św Rocha w Jazgarzewie Podpis Proboszcza

Matka Boża -Patronka dobrej smierci

Pogrzeb w czasie epidemii 2020 r

Pogrzeby pod specjalnym nadzorem epidemiologicznym

ROMAN KOSZOWSKI /FOTO GOŚĆ

Rodziny coraz częściej wybierają kremację swoich bliskich, którzy zmarli z powodu koronawirusa. - Nie trzeba stosować tych wszystkich przepisów epidemiologicznych dotyczących pochówku osób zmarłych z powodu COVID-19 - tłumaczy ks. Andrzej Tuszyński, proboszcz parafii św. Wacława w Radomiu, który opiekuje się zabytkowym cmentarzem przy Limanowskiego.

Ks. Andrzej Tuszyński wyjaśnił, że pogrzeby osób, które zmarły z powodu koronawirusa muszą się obywać według epidemiologicznych przepisów. Między innymi rodzina nie ma możliwości, by zobaczyć zmarłego zanim spocznie w grobie. - Jest też zakaz mycia ciała, czy ubierania zwłok. Są one umieszczane w workach. W przypadku tradycyjnego pochówku, na dnie trumny umieszczana jest substancja dezynfekcyjna o grubości 5 centymetrów – wylicza w rozmowie z Radiem Plus Radom ks. Tuszyński.

Również pracownicy zakładów pogrzebowych muszą się zabezpieczyć w środki ochrony indywidualnej m.in. kombinezony, fartuchy ochronne, maseczki, czy przyłbice.

Dodajmy, że od dzisiaj w pogrzebach może uczestniczyć już większa ilość osób z zachowaniem zasady 1 osoba na 15 metrów kwadratowych.

Przypomnijmy, że coraz więcej osób decyduje się na spopielenie zwłok swoich bliskich. Na 700 pochówków w 2019 roku na cmentarzu rzymsko-katolickim przy ul. Limanowskiego w Radomiu, ok. 280 stanowiły urny

Kto ma prawo do pogrzebu katolickiego ?

HENRYK PRZONDZIONO /GN

Kto ma prawo do pogrzebu kościelnego?

- Prawo do pogrzebu kościelnego przynależy z natury wszystkim ochrzczonym -

Ks. dr Chwastyk opisuje przypadki, w których może nastąpić odmowa udzielenia pogrzebu kościelnego. Podkreśla, że wystarczają najmniejsze oznaki pokuty, aby wierny nie został pozbawiony prawa do pogrzebu.

Czym jest pogrzeb kościelny? Dlaczego pożegnanie ciała jest takie ważne? Czy uroczystości pogrzebowe nie są bardziej dla rodziny niż dla zmarłego?

Fenomen powszechnego zwyczaju grzebania zmarłych, obecny właściwie we wszystkich kulturach, wskazuje na naturę społeczną człowieka. To inni, żyjący, czują się zobowiązani do pochówku ciała kogoś, kto był członkiem ich wspólnoty. Ten aspekt społeczny i wspólnotowy to podstawowa charakterystyka każdego pogrzebu. Udział w każdym pochówku jest wyrazem szacunku, wdzięczności i jedności ze zmarłym i jego bliskimi. Jeśli jest to pogrzeb kościelny, katolicki, równie istotny jest też aspekt religijny pochówku. Instytucja pogrzebu kościelnego została zbudowana w oparciu o respekt wobec Boga i wszystkiego, co zostało przez Niego darowane i uświęcone. Chodzi tu o bycie z Bogiem w tej trudnej po ludzku chwili, razem we wspólnocie Jego ludu, oraz o szacunek wobec ciała osoby ochrzczonej i uświęcanej sakramentami. Stąd w obrzędach pogrzebowych Święta Matka Kościół poleca zmarłych miłosiernemu Bogu i oddaje cześć ciałom zmarłych, które były świątynią Ducha Świętego, przynosząc zmarłym duchową pomoc, a żyjącym daje pociechę płynącą z nadziei i wiary w zmartwychwstanie wszystkich z Chrystusem. Przy tak rozumianym pogrzebie ważna jest zarówno osoba zmarłego, jak też wspólnota żyjących, jednocząca się przy Bogu w świętych obrzędach.

Czy istnieje prawo do pogrzebu kościelnego? Kto ma takie prawo?

Uprawnienie do otrzymania pogrzebu kościelnego wynika nie tylko z obowiązku społeczności chowania zmarłych, ale także z godności, jaką człowiek otrzymuje przez fakt przyjęcia wiary i sakramentu chrztu. Prawo do pogrzebu kościelnego przynależy z natury wszystkim ochrzczonym, czy – jak się podkreślało w przeszłości – odrodzonym przez chrzest i pozostającym w stanie łaski. Udzielenie ochrzczonemu uprawnienia do pogrzebu jest obecnie potwierdzone przez kanon 1176 §1 Kodeksu Prawa Kanonicznego, czytany łącznie z kanonami 96 i 204. Stąd można twierdzić, że wraz z przyjęciem chrztu zyskuje się prawo do pogrzebu kościelnego.

Czy można odmówić pogrzebu kościelnego?

"Z kim za życia nie jesteśmy w komunii, z tym nie możemy być w komunii po śmierci". Te słowa Leona Wielkiego (V w.) wskazują, że już w pierwszych wiekach chrześcijaństwa uznawano za bardzo ważne pozostawanie w jedności z Kościołem. Ci katolicy lub « ex-katolicy», którzy nie są już w pełnej komunii lub czynią szkodę wspólnocie przez jakiś grzech publiczny, sami się ograniczają w korzystaniu ze swych uprawnień w Kościele. Czasem powodują ograniczenie możliwości respektowania ich praw, bo konieczna jest ochrona przed publicznym złem i skandalem. Kościół ogranicza wtedy korzystanie z prawa do pogrzebu z uwagi na troskę o dobro wspólne. Trzeba jednak pokreślić, że pierwszym autorem ograniczenia jest sama osoba, jej postępowanie; decyzja Kościoła dotycząca pogrzebu to tylko konsekwencja, z reguły o charakterze deklaratywnym.

W jakich sytuacjach Kościół odmawia pogrzebu?

Kościół nie udziela pogrzebu nieochrzczonym, chyba że rozpoczęli już przygotowanie do chrztu (katechumeni) lub - w przypadku zmarłych dzieci - rodzice mieli zamiar je ochrzcić. Odmowa pogrzebu osoby ochrzczonej zdarza się niezwykle rzadko. Jest podyktowana szacunkiem wobec publicznie znanej woli zmarłego, który za życia deklarował, że nie chce pogrzebu katolickiego lub że jest przeciwny wierze katolickiej, jej dogmatom, czy istotnym zasadom moralności chrześcijańskiej. Kanon 1184 mówi o notorycznych apostatach, heretykach i schizmatykach, o osobach, które wybrały kremację z motywów przeciwnych wierze chrześcijańskiej, o innych jawnych grzesznikach, którym nie można przyznać pogrzebu bez publicznego zgorszenia wiernych. Kościół szanuje jednak zawsze zmianę tej woli przez umierającego. Jeśli przed śmiercią dał oznaki pokuty, choćby niepublicznie, nie zostanie pozbawiony pogrzebu kościelnego

Kto ma prawo do pogrzebu katolickiego ?

HENRYK PRZONDZIONO /GN

Kto ma prawo do pogrzebu kościelnego?

- Prawo do pogrzebu kościelnego przynależy z natury wszystkim ochrzczonym -

Ks. dr Chwastyk opisuje przypadki, w których może nastąpić odmowa udzielenia pogrzebu kościelnego. Podkreśla, że wystarczają najmniejsze oznaki pokuty, aby wierny nie został pozbawiony prawa do pogrzebu.

Czym jest pogrzeb kościelny? Dlaczego pożegnanie ciała jest takie ważne? Czy uroczystości pogrzebowe nie są bardziej dla rodziny niż dla zmarłego?

Fenomen powszechnego zwyczaju grzebania zmarłych, obecny właściwie we wszystkich kulturach, wskazuje na naturę społeczną człowieka. To inni, żyjący, czują się zobowiązani do pochówku ciała kogoś, kto był członkiem ich wspólnoty. Ten aspekt społeczny i wspólnotowy to podstawowa charakterystyka każdego pogrzebu. Udział w każdym pochówku jest wyrazem szacunku, wdzięczności i jedności ze zmarłym i jego bliskimi. Jeśli jest to pogrzeb kościelny, katolicki, równie istotny jest też aspekt religijny pochówku. Instytucja pogrzebu kościelnego została zbudowana w oparciu o respekt wobec Boga i wszystkiego, co zostało przez Niego darowane i uświęcone. Chodzi tu o bycie z Bogiem w tej trudnej po ludzku chwili, razem we wspólnocie Jego ludu, oraz o szacunek wobec ciała osoby ochrzczonej i uświęcanej sakramentami. Stąd w obrzędach pogrzebowych Święta Matka Kościół poleca zmarłych miłosiernemu Bogu i oddaje cześć ciałom zmarłych, które były świątynią Ducha Świętego, przynosząc zmarłym duchową pomoc, a żyjącym daje pociechę płynącą z nadziei i wiary w zmartwychwstanie wszystkich z Chrystusem. Przy tak rozumianym pogrzebie ważna jest zarówno osoba zmarłego, jak też wspólnota żyjących, jednocząca się przy Bogu w świętych obrzędach.

Czy istnieje prawo do pogrzebu kościelnego? Kto ma takie prawo?

Uprawnienie do otrzymania pogrzebu kościelnego wynika nie tylko z obowiązku społeczności chowania zmarłych, ale także z godności, jaką człowiek otrzymuje przez fakt przyjęcia wiary i sakramentu chrztu. Prawo do pogrzebu kościelnego przynależy z natury wszystkim ochrzczonym, czy – jak się podkreślało w przeszłości – odrodzonym przez chrzest i pozostającym w stanie łaski. Udzielenie ochrzczonemu uprawnienia do pogrzebu jest obecnie potwierdzone przez kanon 1176 §1 Kodeksu Prawa Kanonicznego, czytany łącznie z kanonami 96 i 204. Stąd można twierdzić, że wraz z przyjęciem chrztu zyskuje się prawo do pogrzebu kościelnego.

Czy można odmówić pogrzebu kościelnego?

"Z kim za życia nie jesteśmy w komunii, z tym nie możemy być w komunii po śmierci". Te słowa Leona Wielkiego (V w.) wskazują, że już w pierwszych wiekach chrześcijaństwa uznawano za bardzo ważne pozostawanie w jedności z Kościołem. Ci katolicy lub « ex-katolicy», którzy nie są już w pełnej komunii lub czynią szkodę wspólnocie przez jakiś grzech publiczny, sami się ograniczają w korzystaniu ze swych uprawnień w Kościele. Czasem powodują ograniczenie możliwości respektowania ich praw, bo konieczna jest ochrona przed publicznym złem i skandalem. Kościół ogranicza wtedy korzystanie z prawa do pogrzebu z uwagi na troskę o dobro wspólne. Trzeba jednak pokreślić, że pierwszym autorem ograniczenia jest sama osoba, jej postępowanie; decyzja Kościoła dotycząca pogrzebu to tylko konsekwencja, z reguły o charakterze deklaratywnym.

W jakich sytuacjach Kościół odmawia pogrzebu?

Kościół nie udziela pogrzebu nieochrzczonym, chyba że rozpoczęli już przygotowanie do chrztu (katechumeni) lub - w przypadku zmarłych dzieci - rodzice mieli zamiar je ochrzcić. Odmowa pogrzebu osoby ochrzczonej zdarza się niezwykle rzadko. Jest podyktowana szacunkiem wobec publicznie znanej woli zmarłego, który za życia deklarował, że nie chce pogrzebu katolickiego lub że jest przeciwny wierze katolickiej, jej dogmatom, czy istotnym zasadom moralności chrześcijańskiej. Kanon 1184 mówi o notorycznych apostatach, heretykach i schizmatykach, o osobach, które wybrały kremację z motywów przeciwnych wierze chrześcijańskiej, o innych jawnych grzesznikach, którym nie można przyznać pogrzebu bez publicznego zgorszenia wiernych. Kościół szanuje jednak zawsze zmianę tej woli przez umierającego. Jeśli przed śmiercią dał oznaki pokuty, choćby niepublicznie, nie zostanie pozbawiony pogrzebu kościelnego

  1. Pogrzeb należy zgłosić do Urzędu Parafialnego możliwie jak najszybciej po zgonie celem ustalenia terminu i formy obrzędu. Termin pogrzebu w dużej mierze jest uzależniony od możliwości wykopania grobu, ale przede wszystkim od zajęć duszpasterskich. Zatem, rodzina zmarłego - termin pogrzebu - najpierw ustala z księdzem, a dopiero potem np. z zakładem pogrzebowym.
  2. Przy zgłoszeniu pogrzebu należy przedłożyć:
    1. kartę zgonu wydaną przez lekarza, a potwierdzoną przez USC miejsca zgonu.
    2. Zaświadczenie o zaopatrzeniu św. sakramentami, jeśli zmarły przebywał w szpitalu lub w innej Parafii,
    3. dane personalne zmarłej osoby wraz z nazwiskiem panieńskim matki.,
    4. zaświadczenie o opłaceniu tzw. Pokładnego,
  3. Rodzina zmarłego przystępuje do spowiedzi św. dzień wcześniej .
  4. Chcemy wprowadzić zwyczaj zamawiania Mszy św. za zmarłego zamiast kupowania wieńców czy kwiatów. Rodzina, sąsiedzi i znajomi zamawiają taką mszę św. w zakrystii lub kancelarii parafialnej.
  5. Jest w Kościele przekonanie, że po odprawieniu Mszy św. zwanej „gregorianką”. Gregorianka to w sumie 30 Mszy św. odprawianych kolejno przez 30 dni za jednego zmarłego.
  6. Ofiary składane z racji pogrzebu, ślubu lub chrztu nie są zapłatą za usługi religijne, lecz tylko ofiarą za całokształt pracy księży, organisty czy kościelnego. Ofiary organiście, kościelnemu składa się osobiście na ich ręce.

Wymagane dokumenty:

  • akt zgonu,
  •  aświadczenie o udzieleniu sakramentu chorych i wiatyku (Komunii Świętej), jeśli zgon nastąpił poza parafią lub w szpitalu    (wystawia kapelan szpitala), zgoda na pogrzeb katolicki z parafii gdzie zmarły mieszkał zaświadczenie dotyczące opłat cmentarnych.Kto ma prawo do pogrzebu kościelnego? 
  • HENRYK PRZONDZIONO /GN

    Kto ma prawo do pogrzebu kościelnego?

    - Prawo do pogrzebu kościelnego przynależy z natury wszystkim ochrzczonym - mówi w rozmowie z KAI ks. dr Arkadiusz Chwastyk, kanonista, absolwent rzymskiego uniwersytetu papieskiego Gregorianum.

    Czy katolicki pogrzeb może mieć osoba ochrzczona, deklarująca się jako «niewierząca»?

    Jeśli «niewierzący» świadomie odrzucił wiarę chrześcijańską i ta postawa niewiary jest znana innym w taki sposób, że nie można mieć wątpliwości, powinien być pozbawiony pogrzebu kościelnego. Jeśli jednak nie ma pewności, czy zmarły podjął tak radykalną decyzję lub też pozostaje ona ukryta przed innymi, może otrzymać pogrzeb katolicki. Podobnie dzieje się też wtedy, gdy «niewierzący» nawraca się przed śmiercią. Ponieważ rzadko zdarzają się prośby o posługę religijną «niewierzących» w sytuacji, gdy ta ich postawa niewiary jest oczywista i znana, odmowy pogrzebu należą do rzadkości. Częściej podejmuje się decyzję o skromniejszej formie pogrzebu, co umożliwia rytuał, zezwalając na zastosowanie np. tylko jednej z trzech stacji pogrzebu (w domu zmarłego, w kościele lub kaplicy cmentarnej, przy grobie).

    Czy znane są jakieś kontrowersyjne i głośne przykłady odmowy udzielenia pogrzebu w historii Kościoła?

    Pogrzebu kościelnego został pozbawiony Niccolo Paganini, znany wirtuoz (zm. 1840), który publicznie oznajmił, że nie korzystał z rocznej spowiedzi i komunii wielkanocnej, odmawiając ich przyjęcia pomimo bliskiej śmierci i licznych napomnień. W 2006 roku odmówiono pogrzebu Piergiorgio Welby (zm. 2006) w Rzymie po odłączeniu od respiratora. Ten sparaliżowany aktywista wielokrotnie publicznie prosił o eutanazję, pomimo deklaracji kościelnej, że nie godzi się spełniać jego pragnienia.

    Jakie mogą być oznaki pokuty, o których mówi kan. 1184 Kodeksu Prawa Kanonicznego? Czy człowiekowi, który je okazał, można odmówić pogrzebu, jeśli był jawnym grzesznikiem?

    Już sama prośba o kapłana czy zgoda na jego wizytę, choćby ten nie zdążył udzielić rozgrzeszenia czy namaszczenia olejem chorych, jest interpretowana jako oznaka wiary i skruchy. Prośba do Boga o zmiłowanie, choćby w krótkiej modlitwie, uderzenie się w piersi, pragnienie ucałowania krzyża, to również oznaki pokuty. Wystarczy jakikolwiek znak, który domyślnie wyraża wewnętrzny żal. Wystarczy też zgoda na modlitwy innych, czy też prośba o chrześcijańskie życie najbliższych. Temu, kto okazał skruchę, nie można odmówić pogrzebu. Jeśli był jawnym grzesznikiem czy niewierzącym, o oznakach pokuty można poinformować wspólnotę, tak, by ze sprawowanego pogrzebu nie wynikło zgorszenie. Ewentualnego skandalu można też uniknąć dobierając skromniejszą formę obrzędu.

    W Kodeksie Prawa Kanonicznego czytamy o ‘niebezpieczeństwie śmierci’. Jaka to sytuacja? Czy daje specjalne uprawnienia kapłanowi w sprawie udzielenia sakramentów świętych?

    Przyczyna niebezpieczeństwa śmierci może być zewnętrzna (operacja, pożar, rozbicie okrętu czy samolotu, kara śmierci) lub wewnętrzna (ostatnie stadium choroby, podeszły wiek). W takiej sytuacji każdy kapłan, nawet taki, który sam byłby w karach kościelnych, może udzielić rozgrzeszenia skruszonej osobie i uwolnić ją od ewentualnych kar kościelnych. Powinien też udzielić sakramentu namaszczenia chorych i Komunii świętej na sposób Wiatyku, o ile osoba może połykać. Powinien też udzielić odpustu zupełnego na godzinę śmierci.

    Jakie znaczenie dla człowieka, który przez lata nie praktykował swojej wiary, ma przyjęcie ostatnich sakramentów?

    Znaczenie jest ogromne. Jest to najważniejsze wydarzenie ostatnich lat życia tej osoby, a może nawet jej bliskich. Jest to spotkanie powracającego dziecka z miłosiernym Ojcem. Otwarcie się na łaskę sakramentalną przywraca takiemu człowiekowi prawdziwe życie, życie wieczne. Umacnia wiarę, nadzieję i miłość. Pozostaje często potrzeba zadośćuczynienia za błędy przeszłości, zwłaszcza wobec bliźnich. Jeśli krzywd było wiele i pozostają nienaprawione czy przebaczone, pogrzeb kościelny może być skromniejszy. Trzeba jednak zawsze się cieszyć, że taki człowiek odnalazł właściwą drogę.

    Jakie są formy pogrzebu kościelnego? Czy sama Msza Święta w dniu pogrzebu stanowi jakąś formę pogrzebu kościelnego?

    Obrzędy pogrzebu dają wybór pomiędzy trzema formami. W pierwszej formie są trzy «stacje» połączone procesjami: w domu zmarłego, w kościele, przy grobie. Druga forma zawiera dwie «stacje»: w domu przedpogrzebowym lub w kaplicy cmentarnej i przy grobie. Mszę św. odprawia się w dogodnym czasie bez obecności ciała zmarłego. Trzecia forma zawiera jedną wybraną «stację»; jeśli jest nią kościół, można tam sprawować Mszę pogrzebową z «Ostatnim pożegnaniem», samo zaś złożenie ciała lub prochów do grobu odbywa się bez obrzędu religijnego. Formę pogrzebu dostosowuje się do miejscowych warunków, zwyczajów i okoliczności.

     

    Ks. dr Arkadiusz Chwastyk jest absolwentem Wydziału Prawa Kanonicznego Papieskiego Uniwersytetu Gregoriańskiego w Rzymie, autor pracy doktorskiej „Prawo do pogrzebu kościelnego i jego pozbawienie. Ewolucja historyczna i prawo aktualne”. Ks. Chwastyk jest oficjałem Sądu Biskupiego diecezji świdnickiej